Kết thúc Sáng Thế Ký 17, chúng ta thấy rằng Đức Giê-hô-va đã thiết lập một mối quan hệ giao ước với Áp-ra-ham, khi Ngài là Đức Chúa Trời của ông và của dòng dõi ông. Đến Sáng Thế Ký 18, chúng ta thấy rằng mối quan hệ giao ước này, đã trở nên thật sống động qua hành động viếng thăm và trò chuyện qua lại giữa Đức Giê-hô-va với Áp-ra-ham. Chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu phân đoạn này để có thêm sự hiểu biết về Đức Chúa Trời, từ đó cải thiện và nâng cao mối quan hệ giữa chúng ta với Ngài .
1. Đức Giê-hô-va Viếng Thăm Lều Của Áp-ra-ham Tại Mam-rê
Kinh Thánh cho chúng ta thấy rằng Đức Giê-hô-va đã hiện ra cùng Áp-ra-ham nơi lùm cây dẻ bộp của Mam-rê, khi ông đương ngồi nơi cửa trại lúc trời nắng ban ngày. Đức Giê-hô-va đã ghé lại nhà thăm viếng và dùng bữa với gia đình Áp-ra-ham. Sau đó, Ngài đã báo tin vui về việc Y-sác được sanh ra và bày tỏ việc Ngài sẽ hủy diệt Sô-đôm và Gô-mô-rơ cho Áp-ra-ham được biết. Hành động viếng thăm và bày tỏ này, thể hiện sống động một mối quan hệ giao ước mà Đức Giê-hô-va đã lập với Áp-ra-ham “Ta làm Đức Chúa Trời của ngươi và của dòng dõi ngươi”.
Đối lại, Áp-ra-ham nhận biết rằng việc ba Đấng viếng thăm gia đình ông là một niềm vinh dự, hãnh diện và là một niềm vui vô cùng to lớn; do đó, ông đã ân cần và sốt sắng để đón tiếp. Vừa khi thấy các Đấng, Áp-ra-ham đã chạy đến, sấp mình xuống đất và cố nài xin ơn để các Đấng đó ghé lại nhà ông mà đừng bỏ đi luôn. Sau đó ông đã xin phép các Đấng cho mình được lấy nước để rửa chân cho và xin các Đấng hãy nằm nghỉ mát dưới cội cây. Còn về phần ông, ông sẽ sai người nhồi bột làm bánh và bắt một con bò con ngon mà dọn ngay cho các Đấng dùng. Và trong lúc các Đấng đang dùng bữa, Áp-ra-ham đã không ngồi cùng bàn để dùng bữa chung, nhưng ông lại đứng bên cạnh để hầu trước mặt các Đấng. Vì ông xem mình là một kẻ tôi tớ và xem việc các Đấng thăm viếng gia đình ông là một sự chiếu cố đến ông “vì cớ ấy, nên mới quá bộ lại nhà kẻ tôi tớ các đấng vậy”. Việc Đức Giê-hô-va viếng thăm gia đình Áp-ra-ham và sự đón tiếp nồng nhiệt của ông; thể hiện một mối quan hệ tương giao, bền chặt, sống động giữa Đức Giê-hô-va và Áp-ra-ham.
2. Lời Hứa Tái Khẳng Định Về Sự Sinh Ra Của Y-sác
Không chỉ dừng lại ở việc dùng bữa tại nhà Áp-ra-ham, các Đấng còn báo một tin mừng cho gia đình ông “Trong độ một năm nữa, ta sẽ trở lại đây với ngươi không sai, và chừng đó, Sa-ra, vợ ngươi, sẽ có một con trai”. Trong thông điệp này có hai phần nội dung: Thứ nhất, trong một năm nữa Đức Giê-hô-va sẽ trở lại viếng thăm gia đình ông, điều này thể hiện sự tiếp tục, duy trì và mang tính dài lâu cho mối quan hệ giữa Đức Giê-hô-va và gia đình Áp-ra-ham. Thứ hai, cũng trong một năm nữa, Sa-ra, vợ Áp-ra-ham, sẽ sanh cho ông một con trai, đây thực sự là điều mà hai vợ chồng ông đang mong mỏi và chờ đợi. Điều này thể hiện sự quan tâm của Đức Giê-hô-va đến tâm tư, nguyện vọng, niềm vui và hạnh phúc của gia đình Áp-ra-ham; và Ngài cũng sẽ trở lại sau một năm để cùng chung vui với gia đình ông.
Trước thông điệp của Đức Giê-hô-va, phản ứng của Sa-ra làm cho chúng ta phải chú ý. Sa-ra đã cười thầm và tự nghĩ rằng niềm vui này sẽ không đến được vì bà và Áp-ra-ham đều đã già, thì làm sao họ có thể có con được. Sa-ra có ý hồ nghi về lời hứa của Đức Giê-hô-va; tương tự, điều này cũng đã từng xảy ra với Áp-ra-ham khi ông cũng đã cười và nghĩ như vậy (Sáng Thế Ký 17:17). Trái ngược với phản ứng và sự suy nghĩ của Sa-ra, Đức Giê-hô-va đã không nổi giận và hình phạt bà. Đức Giê-hô-va chỉ đơn giản khẳng định thân phận, quyền năng của Ngài “Há có điều chi Đức Giê-hô-va làm không được chăng?” và tiếp tục khẳng định đến lần thứ hai lời hứa của Ngài “Đến kỳ đã định, trong một năm nữa, ta sẽ trở lại cùng ngươi, và Sa-ra sẽ có một con trai”. Điều này, cho chúng ta thấy Áp-ra-ham và Sa-ra có một vị trí nhất định trước mặt Đức Giê-hô-va.
Tất cả những điều này, thể hiện một mối quan hệ gắn bó, yêu thương và đồng hành của Đức Giê-hô-va đối với gia đình Áp-ra-ham. Đức Giê-hô-va quan tâm đến những điều gia đình Áp-ra-ham quan tâm; chung vui với những điều mà gia đình Áp-ra-ham sẽ có được; và cuối cùng là sự cảm thông, tha thứ cho những sai lầm, thiếu sót, những điều mà Áp-ra-ham và Sa-ra chưa hiểu, thậm chí là chưa tin.
3. Tình Bạn Hữu Thiêng Liêng: Đức Chúa Trời Không Giấu Áp-ra-ham
Tưởng chừng việc Đức Giê-hô-va ghé thăm và báo tin vui cho Áp-ra-ram đã quá đủ đối với cá nhân gia đình của ông. Nhưng không, Kinh Thánh lại tiếp tục bày tỏ thêm cho mối quan hệ sống động giữa Đức Giê-hô-va và Áp-ra-ham, qua việc Ngài đã bày tỏ cho Áp-ra-ham được biết những chương trình, kế hoạch của Ngài trên thành Sô-đôm và Gô-mô-rơ. Điều đáng chú ý ở đây là Sô-đôm là nơi cư ngụ của Lót, cháu của Áp-ra-ham (Sáng Thế Ký 13:12). Dường như trong mối quan hệ với Áp-ra-ham, Đức Giê-hô-va cũng quan tâm luôn đến người thân của ông. Và có vẻ Ngài cảm thấy áy náy (tôi dùng ngôn ngữ của loài người) khi giấu Áp-ra-ham điều chi “Đức Giê-hô-va phán rằng: Lẽ nào ta giấu Áp-ra-ham điều chi ta sẽ làm sao?” Đức Giê-hô-va đã quyết định bày tỏ cho Áp-ra-ham được biết; bởi vì lời hứa mà Ngài đã hứa với ông “Áp-ra-ham chắc sẽ được trở nên một dân lớn và cường thạnh; các dân tộc trên thế gian đều sẽ nhờ người mà được phước”, vì sự thành tín của Ngài. Bởi vì Đức Giê-hô-va đã chọn Áp-ra-ham và trên hết là bởi vì Ngài có mối quan hệ với ông, một mối quan hệ thân thiết của tình bạn hữu; và Kinh Thánh cũng đã nhiều lần gọi Áp-ra-ham là bạn hữu của Chúa (2 Sử Ký 20:7, Ê-sai 41:8, Gia-cơ 2:23).
4. Sự Cầu Thay Dạn Dĩ Của Áp-ra-ham Cho Thành Sô-đôm
Đỉnh điểm cho mối quan hệ sống động mật thiết, được nhìn thấy trong cuộc đối thoại trực tiếp giữa Đức Giê-hô-va với Áp-ra ham trước việc Áp-ra-ham cầu thế cho dân thành Sô-đôm.
Sự Am Hiểu Của Áp-ra-ham Về Đức Chúa Trời
Trong cuộc thưa chuyện của Áp-ra-ham với Đức Giê-hô-va, chúng ta nhìn thấy được sự am hiểu của Áp-ra-ham về Đức Giê-hô-va. Tôi không dùng từ “hiểu biết” vì hiểu biết chỉ đến việc biết nhiều, có kiến thức rộng; nhưng từ “am hiểu” chỉ đến sự hiểu sâu và thông thạo. Chúng ta thấy rằng Áp-ra-ham xưng nhận Đức Giê-hô-va là Đấng đoán xét toàn thế gian và sự đoán xét Ngài là công bình; sẽ không diệt người công bình với người độc ác: “Không lẽ nào Chúa làm điều như vậy, diệt người công bình luôn với kẻ độc ác; đến đỗi kể người công bình cũng như người độc ác. Không, Chúa chẳng làm điều như vậy bao giờ! Đấng đoán xét toàn thế gian, há lại không làm sự công bình sao?”
Chúng ta nhìn thấy rằng Áp-ra-ham không đơn giản chỉ biết đến, nhưng ông hiểu và khẳng định rằng Đức Giê-hô-va là Đấng đoán xét công bình. Trong cách tiếp cận của Áp-ra ham với Đức Giê-hô-va thoạt đầu cho chúng ta nhìn thấy ông tiếp cận với Đức Giê-hô-va dựa trên sự công bình của Ngài. Nhưng không, Áp-ra-ham đã tiếp cận với Đức Giê-hô-va dựa trên tình yêu thương của Ngài. Áp-ra-ham đã am hiểu sâu sắc giữa hai khía cạnh công bình và yêu thương của Đức Giê-hô-va nên ông đã mạnh dạn đứng ra để cầu xin “tha thứ” cho thành Sô-đôm.
“Áp-ra-ham lại gần và thưa rằng: Chúa sẽ diệt người công bình luôn với người độc ác sao? Ngộ trong thành có năm mươi người công bình, Chúa cũng sẽ diệt họ hết sao? Há chẳng tha thứ cho thành đó vì cớ năm mươi người công bình ở trong sao?”
Áp-ra-ham Dạn Dĩ Cầu Thế Cho Sô-đôm
Dựa trên sự am hiểu bổn tánh của Đức Giê-hô-va, Áp-ra-ham đã dạn dĩ thương lượng với Ngài cho số lượng người công bình có trong thành để xin tha cho hết thảy dân thành Sô-đôm. Áp-ra-ham bắt đầu với con số đầy bất ngờ, năm mươi người công bình, con số quá ít cho một thành phố rộng lớn. Chưa thỏa mãn và dừng lại với con số vừa thương lượng này, Áp-ra-ham bắt đầu việc mặc cả của mình với Đức Giê-hô-va. Từ con số ban đầu là năm mươi người, Áp-ra-ham lần lượt mặc cả xuống bốn mươi lăm, rồi bốn mươi, rồi ba mươi, sau rồi lại hai mươi và cuối cùng dừng lại với con số mười người.
Dựa trên con số thương lượng rất ít ban đầu và nhiều lần mặc cả, thay đổi; chúng ta nhìn thấy rằng không phải Áp-ra-ham xem thường, dể ngươi, không kính sợ Đức Giê-hô-va. Nhưng chúng ta lại thấy được sự am hiểu và trải nghiệm sâu sắc của Áp-ra-ham về bổn tính yêu thương, nhân từ, thương xót của Ngài, để ông “dám cả gan” thưa lại cùng Chúa, “Áp-ra-ham lại thưa rằng: Mặc dầu tôi đây vốn là tro bụi, song tôi cũng dám cả gan thưa lại cùng Chúa”. Áp-ra-ham đã dạn dĩ, tự do trong mối quan hệ với Ngài, nhưng đủ sự hiểu biết để không vượt quá giới hạn của mình trong mối quan hệ với Ngài. Qua đây, chúng ta cũng thấy được tình yêu của Đức Giê-hô-va thật vĩ đại và to lớn sẵn sàng chờ đợi, nhịn nhục đối với Áp-ra-ham nói riêng và đối với dân thành Sô-đôm nói chung.
5. Bài Học Thuộc Linh: Dạn Dĩ Tương Giao Trong Tình Yêu Của Chúa
Mối quan hệ sống động giữa Đức Giê-hô-va với Áp-ra-ham giúp cho chúng ta, các Cơ Đốc nhân ngày nay, có được sự hiểu biết và góc nhìn để xem xét lại mối quan hệ giữa chúng ta với Đức Chúa Trời. Đức Chúa Trời của chúng ta không chỉ là Đấng thánh khiết, công bình mà Ngài còn là Đấng yêu thương, A-men! Chúng ta chấp nhận điều này, nhưng trong mối quan hệ với Đức Chúa Trời, chúng ta thường chỉ tiếp cận bổn tính công bình mà không tiếp cận bổn tính yêu thương của Ngài nên thường sợ sệt, nhút nhát, rụt rè và có khoảng cách. Vậy chúng ta hãy dạn dĩ, mạnh mẽ và tự do trong mối quan hệ với Ngài để đồng đi cùng với Chúa mỗi ngày chúng ta. (Kinh Thánh là thật!)