1. Bối Cảnh Lịch Sử & Thời Kỳ Thi Hành Chức Vụ Của Tiên Tri Ê-sai
Ê-sai (tên có nghĩa là “Sự cứu rỗi thuộc về Đức Giê-hô-va”) sống và thi hành chức vụ tại thủ đô Giê-ru-sa-lem cho vương quốc Nam Giu-đa. Chức vụ tiên tri kéo dài hơn 60 năm của ông (khoảng 740–680 TCN) trải qua các triều đại của năm vị vua Giu-đa: Ô-xia, Giô-tham, A-cha, Ê-xê-chia và Ma-na-se. Ông chứng kiến biến cố đau thương khi vương quốc Bắc Y-sơ-ra-ên sụp đổ dưới tay đế quốc A-si-ri (năm 722 TCN) và đưa ra lời cảnh báo chính xác về cuộc lưu đày Ba-by-lôn trong tương lai.
2. Sứ Mạng Cảnh Báo Các Vua Giu-đa Trước Hiểm Họa Ngoại Bang
Ê-sai đã can đảm đứng trước các vị vua để công bố lẽ thật của Chúa: Ông khiển trách vua A-cha vì toan tính nương cậy vào thế lực quân sự A-si-ri thay vì tin cậy Chúa; ông cũng vạch trần sai lầm của vua Ê-xê-chia khi phô trương kho tàng cho sứ giả Ba-by-lôn, cảnh báo rằng mọi vinh hoa đó một ngày kia sẽ bị cướp sang Ba-by-lôn.
3. Chủ Đề Thần Học Cốt Lõi: Lòng Trung Tín Với Đức Chúa Trời Và Sự Đoán Phạt Tội Lỗi
Trục tư tưởng chính của sách Ê-sai là lời kêu gọi dân sự tuyệt đối trung tín và nương cậy một mình Đức Chúa Trời thay vì lập liên minh chính trị với các thế lực ngoại bang. Sự bất khiết đạo đức và bất công xã hội là biểu hiện của tấm lòng bội nghịch với Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên. Sự phán xét là tất yếu, nhưng Chúa luôn mở ra con đường ăn năn để được phục hồi và tha thứ.
4. Tiên Tri Về Đấng Mê-si: Sự Cứu Chuộc Qua Người Tôi Tớ Chịu Khổ (Ê-sai 7:14; 9:6; 53)
Được mệnh danh là “Đại Tiên Tri của Đấng Mê-si” (hay “Phúc Âm thứ năm”), sách Ê-sai chứa đựng những lời tiên tri chi tiết và sâu sắc nhất về thân vị và chức vụ của Đức Chúa Giê-su Christ:
- Sự giáng sinh bởi nữ đồng trinh: Đấng Em-ma-nu-ên — Đức Chúa Trời ở cùng chúng ta (Ê-sai 7:14; Ma-thi-ơ 1:22–23).
- Danh xưng thần thượng: Đấng Lạ Lùng, Đấng Mưu Luận, Đức Chúa Trời Quyền Năng, Cha Đời Đời, Chúa Bình An (Ê-sai 9:6).
- Người Tôi Tớ chịu khổ chuộc tội: Gánh thay tội lỗi nhân loại trên thập tự giá (Ê-sai 53:4–6; 1 Phi-e-rơ 2:24).
“Nhưng Người đã vì tội lỗi chúng ta mà bị vết, vì sự gian ác chúng ta mà bị thương. Bởi sự sửa phạt Người chịu chúng ta được bình an, bởi lằn roi Người chúng ta được lành bệnh.”
— Ê-sai 53:5
5. Bài Học Thuộc Linh Và Câu Hỏi Suy Ngẫm Thực Hành
- Khải tượng về Người Tôi Tớ chịu khổ trong Ê-sai 53 chạm đến lòng biết ơn của bạn đối với sự hy sinh của Chúa Giê-su Christ như thế nào?
- Trong những thử thách cuộc sống, bạn đang nương cậy nơi sức riêng và các giải pháp thế gian hay hoàn toàn đặt lòng tin cậy nơi Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên?